Kimilerin bu gafın pazarlama açısından dikkat çekme amaçlı olarak gerçekleştirildiğini speküle etse de, reklamı geliştiren yönetci, bu çifte anlamlılığın kaza eseri ortaya çıktığını doğrulamıştır.

Havacılık sektörü doğası gereki uluslararası bir kimlik taşımakla birlikte, havayolu firmaları, iş ve dillerini, diğer ülkelerde başarıya ulaşma doğrultusunda kullanmalıdırlar. Braniff  gibi firmaların, sayısız başarıların altına imza atması gerçeğinin yanında, pazarlamada, yabancı bir deyimin ya da bölgesel bir figürün çağrışımlarını tahmin edemeyip başarısız oldukları da olmuştur.

Pazarlamada kullanılan mesajlar genellikle, hedef kitlede duygusal bir tepki uyandırmak açısından deyimsel ve sokak ağızlıkları kullanabilmektedir. Ancak bazen istemeden de olsa, bu deyimlerin farklı dillerdeki tercümesi istenmeyen anlamlar ortaya çıkarabilmekte ve pazarlama çalışmalarına zarar verebilmektedir.

Örneğin, Fransa Telekom mobil ve internet sağlayıcılarının bir markası olan Orange, 1990′ların başında, “Gelecek Aydınlık, Gelecek Turuncu (Orange)” sloganını kullanarak oldukça başarılı bir reklam kampanyasının altına imzasını atmıştır. Ancak daha sonraları şirket, insanların turuncu rengini Turuncu Emir ile özdeşleştirdiği ve politik ayrımların yaşandığı uzey İrlanda yüzünden bu sloganı değiştirdiği söylenmektedir. Kampanyada bir değişikliğe gidilmeseydi bu slogan “Geleceğin Protestan Loyalistleri” şeklinde yorumlanabilirdi. Dinlerarası şiddet devam etmesiyle, mobile operatör bu bölgede marka ismini değiştirmeyi bile düşündü.

Orange firmasının sahip olduğu öngörüden yoksun diğer global firmalar ise, oldukça fazla renkli oluşumlar içerisinde bulunmuşlardır. Örneğinde Pepsi!nin, 1950′lerde, cola makineleri ve soğutucularının rengini koyu maviden, açık buz mavisine dönüştürmesiyle, minimum bir güneydoğu Asya ülkesindeki içecek payındaki lider gücünü kaybetmiştir. Bu bölgede açık mavi ölüm ile özdeşleştirilmektedir ve Pepsi, en büyük rakibi olan Coca-Cola’nın bu anlamda gerisinde kalmıştır.

Benzer bir şekilde EuroDisney firması, ilk olarak çıkarmış olduğu işaretlerde mor rengini biraz fazla kullanınca, bazı Avrupalı Katolikler bu işaretleri ölümle bağdaşlaştırmıştır. Çünkü bu renkler İsa’nın ölümü ile oldukça sık olarak özdeşleştirilmektedir. Mor renginin kullanılması tamamen CEO’nun tercihiydi ve bu rengin Coca-Cola kırmızısı gibi olması bekleniyordu. Ancak daha sonradan firma bu rengi değiştirmek zorunda kalmıştır.

Renklerin anlamları farklı kültürlerde birbiriyle zıtlaşabilmektedir. Batı kültüründe siyah rengi ölümü sembolize ederken, Asya’nın bazı bölümlerinde ise beyaz rengi benzer bir şekilde sembolize edilmektedir. Batı kültüründe beyaz gelinle özdeşleştirilmiştir. Ancak Çiğn’de ise kırmızı aynı şekilde yorumlanmaktadır. Asya’nın bazı kesimlerinde kırmızı zevki sembolize ederken, Afrika’nın bazı kesimlerinde yası temsil etmektedir.

Doğrusunu söylemek gerekirse, her renk benzeri şekilde güçlü duygular uyandırmayacaktır. Örneğin Amerika’da sunum yapmak için yeşil bir T-shirt giyerseniz, çoğu kimse buna anlam veremeyecek ve çok sıradışı giyindiğinizi düşünecektir. Ancak yeşil başka bir bağlamda ya da kültürde utanç ve sığınmayla ilgili ürün satışlarını temsil edebilir.

Bazı mesjlar müşterilere kelimeler kullanılmaksızın, yalnızca imaj ve renklerle aktarılır. IKEA gibi uluslararası anlamda müşterilerin renk seçeneklerini göz önünde bulunduran bir firma, her zaman istenen anlamı verecek ve bu da pazarlamadaki hamle sayısını artırarak, atılan yanlış adımların sayısını ise azaltacaktır.

Bu anlamda internette bugün en meşhur arama sitemiz olan google.com da “online çeviri“, “otomatik çeviri”, “cümle çeviri”, “hemen çevir” gibi anahtar kelimeler yazıldığında, karşımıza bazı translate.google.com tarzı siteler çıktığını göreceksiniz. Bu sitelerin her biri, google api adı verilen ve google tarafından insanların kullanımına açılan “çeviri altyapısı”dır. Artık online çeviri sitesine sahip olmak hiç de zor değil. Ancak bu api yi kullanırken de dikkat edilmesi gereken bir çok nokta bulunmakta.

Sektördeki online tercüme sitelerini incelemeye aldığımız bu yazımızda, karşımıza çıkan en düzgün ve sade sitelerden birisi de cevirim.com. Yukarıda bahsettiğimiz gibi “google translate api” eklentisini kullanan site, son derece hızlı çalışmakta ve Türkiye’den kullanıcıların en çok kullandıkları dil çifti olan İngilizce – Türkçe dil çiftleri çeviriye hazır halde karşımıza çıkmaktadır.

Özellikle yurtdışından gelen maillerde, kabaca metnin içeriğinin öğrenilmesi anlamında gayet yardımcı olabilecek bu tarz programlar, sıkça kullandığımız internet tarayıcılarının bir köşesinde mutlaka bulundurulmalı.

Site adresi: www.cevirim.com

İnternet devi Google, cep telefonları için geliştirdiği yeni bir uygulama ile dilleri birbirine çevirecek ve kullanıcılar farklı dillerde konuşsalar dahi birbirini anlayabilecek.

Farklı dillerdeki metinleri çeviren Google Translate, şimdi de sesli çeviri yapacak. Cep telefonlarına ücretsiz olarak yüklenebilecek olan bu uygulama sayesinde kullanıcılar kendi dillerinde konuşurken, karşıdaki kullanıcı başka bir dilde konuşsa dahi bu konuşmayı kendi dilinde dinleyebilecek.

UYGULAMA NASIL ÇALIŞIYOR?

Örneğin A isimli kullanıcı İngilizce dilinde konuşuyor. Kullanıcı konuşmasını yaptıktan sonra bu ses kaydı Google sunucularına iletiliyor ve burada İspanyolca’ya çevriliyor. B isimli kullanıcı ise İngilizce bilmese dahi İspanyolca kaydı dinlediğinden sorun yaşanmıyor ve görüşme bu şekilde sağlanabiliyor.

Henüz “alpha” sürümünde olan (yani test aşamasında) uygulama sadce İspanyolca ve İngilizce dilleri arasında çeviri yapabiliyor. İlerleyen aylarda uygulamanın dil desteğinin de artacağı sanılıyor. (hurriyet)

KRİZLE birlikte iş dünyası rotayı yeni pazarlara çevirince, Türkiye’deki tercümanlık büro sayısı bine, çevirmen sayısı da 50 bine ulaştı. Rusça ve Çincenin yanı sıra Slovakça, Kazakça, Türkmence, Arapça, Ukraynaca ve Kırgızca gibi farklı dillerde çeviri yapabilen tercümanlara olan talebin artması, sektörün büyüklüğünün 200 milyon doları aşmasını sağladı.

İŞ dünyasının gözünü yeni pazarlara çevirmesine yol açan global mali kriz, 200 milyon dolarlık hacme ulaşan çeviri sektörüne yaradı. Krizle birlikte Kuzey Afrika, Çin ve Orta Asya’daki Türk Cumhuriyetleri’ne yönelik iş görüşmelerinde yaşanan artış, Rusça ve Çince’nin yanı sıra Slovakça, Arapça, Kazakça, Türkmence, Ukraynaca ve Kırgızca gibi farklı dillerde çeviri yapabilen tercümanlara olan talebin artmasını sağladı. Son 10 yılda 3 kat birden büyüyerek, firma sayısı bine ulaşan sektörde tercüman olarak çalışanların sayısı da 50 bini buldu.

Sektörümüze yaradı
Çeviri İşletmeleri Derneği’nin Başkanı Osman Kaya, özellikle Türkiye’deki orta ölçekli şirketlerinin krizle birlikte yeni pazar arayışlarına girdiğine dikkat çekerek, “Bu şirketlerin kriz ortamında bünyelerinde çevirmen çalıştırmak yerine tercümanlık kuruluşlarından yararlanma yolunu seçmesi, sektöre yarıyor” dedi.

Fiyat farkı açılıyor
Arkadaşımız Mehtap Özcan’ın yaptığı araştırmaya göre, batı ülkelerinde çeviri bedellerinin kelime başına belirlendiğini de söyleyen Kaya, “Türkiye’de ise bu, bin karakter üzerinden hesaplanıyor. böyle olunca da fiyat, yarı yarıya daha düşük seviyede kalıyor. Ancak, sektördeki en önemli sorunlardan birini belli bir fiyat politikasının belirlenememesi oluşturuyor. Bu da, tercüme kuruluşları arasında fiyat uçurumlarının doğmasına yol açıyor” dedi.

Meslek yasası gerekiyor
Kurum içi yapılan çevirilerde genellikle profesyonel olmayan personelin kullanıldığına da dikkat çeken Osman Kaya, şunları söyledi: “Oysa, çevirmenlik profesyonellik istiyor. En ufak bir yanlış çeviri, telafisi olmayan sonuçlar doğurabiliyor. Çeviri hataları limanda gemilerin gereksiz beklemesine, malların gümrüklerde uzun süre kalmasına ve en önemlisi siyasi skandallara neden olabiliyor. Bu nedenle, sektöre yönelik mutlaka bir meslek yasasanın çıkartılması gerekiyor.”

İlk anlaşma Sümerceye, ilk  kitap Yunancaya çevrildi

* Dünyada ilk yazılı çeviri örneklerine Sümerler’de rastlanıyor. Sümer tabletlerinde farklı dillere sahip toplumlar arasında yapılan resmi antlaşmaların çevirileri yer alıyor.
* İlk çeviri kitap olma özelliği taşıyan ve milattan önce 3’üncü yüzyılda 70 kişilik bir ekip tarafından 72 günde İbraniceden Grekçeye (eski Yunanca) çevrilen Septuaginta adlı yaradılış kitabı oluşturuyor.
* 9’uncu ve 10’ncu yüzyıllarda Bağdat önemli bir çeviri merkezi haline gelirken, 16’ncı yüzyılda İncil’i Latinceden Almancaya çeviren Martin Luther King görüşleriyle Protestanlık mezhebinin doğmasını sağladı.

İngilizce 5 liradan başlıyor Çince fiyat rekoru kırıyor

* İngilizce, Fransızca, Almanca dillerindeki bin karakterlik çeviri bedeli 5 TL’den başlayıp, 35 TL’ye kadar çıkabildiği sektörde, fiyat yapılan çevirinin amacına göre de değişebiliyor.
* En fazla talep, İngilizce çevirilerde olurken, en yüksek tarife Çince yapılan tercümelere uygulanıyor. Çince yapılan bin karakterlik bir tercümenin bedeli, 40-80 TL arasında değişiyor.
* Bu bedel, simültane (anında) çevirilerde günlük ya da saatlik olarak belirleniyor. Saati ortalama 300 TL olan bu hizmetin bedeli, günlük olunca da 800 TL’ye kadar çıkabiliyor.
* Yurtdışı iş görüşmelerinde çevirmenin günlük ücretine ek olarak, yol, konaklama ve yemek masrafları da karşılanıyor. Fiyat, kalınacak süre ve işin niteliğine göre de değişebiliyor.

Rakamlarla çeviri sektörü

* Çeviri sektörü son 10 yılda 3 kat büyüyerek 200 milyon dolarlık hacme ulaştı.
* Sektörün dünyadaki büyüklüğü ise 9 milyar doları buldu.
* Kayıtlı çeviri işletmesi sayısı 1000’e ulaştı.
*  Türkiye’de çevirmen sayısı 50 bine ulaşırken, simültane çevirmen sayısı da yüzü buldu.

Bu eğitim programı uzman editörlerin, mütercim ve tercümanların kuruma çekilmesi konusunda uzun süredir yaşanan sorunu ortadan kaldırmak amacıyla geliştirildi. Adaylara 6 ila 9 ay sürecek, uygulamaya yönelik bir eğitim verilerek gerekli becerilerin istenen düzeye çıkarılması öngörülüyor.

Başvurusu kabul edilen adaylardan biri, Cai Evans kabul sürecinde Tokyo’da yaşıyor ve çalışıyordu. Mülakatı yerel saatle sabah saat 8′de Japonya’yla yapılan video bağlantısı aracılığıyla Galce olarak yapıldı.

Evans; “Neredeyse 10 yıldır Tokyo’da bulunduktan sonra, nihayet ilkbaharda Galler’e dönmeye karar verdim. Meclis’te çalışmanın, politika ve gündeme olan ilgimi mesleki bağlamda geliştirebilmek için ideal bir fırsat olduğunu düşündüm.

“Başvurumu yaptığımda, Cardiff körfezinde düzenlenecek bir sınava veya mülakata katılamayacağımdan endişe duydum. Neyse ki, Meclistekiler çok esnek davrandılar ve sınavlarımı internet üzerinden yapmama (sıkı koşullar altında) izin verdiler, birkaç hafta sonra da video-konferans yöntemiyle yapılan bir mülakata katıldım.”
“Mülakat saati bana uygundu -öğleden sonra saat 4 civarında- fakat panel üyeleri için pek uygun bir saat olduğu söylenemez. Aradaki saat farkı yüzünden oldukça erken bir saatte işe gelmek zorunda kaldılar !”
“Başvurumun kabul edildiğini duyunca çok sevindim, şimdiyse işe başlamak için sabırsızlanıyorum.”
Çeviri ve Haber Alma dairesi başkanı Mair Parry-Jones şunları ekledi, “Eskiden beceri sahibi mütercimleri, tercümanları ve editörleri dairemizde işe alırken sorunlarla karşılaşırdık, başvuranlar arasında gerekli beceri kriterlerini yerine getirebilen çok az aday olurdu.”

“Bu duruma bir son vermek amacıyla, işe alma sürecimizde yeni bir yaklaşım geliştirmek üzere İK danışmanlarıyla birlikte çalıştık ve programın bu denli olumlu tepki almasından ve Meclis’e dört yeni kursiyer almamızı sağlamasından dolayı büyük bir heyecan duyuyoruz.”

Carwyn Hedd, Rhys Morgan ve Peter Hill de programa kabul edilen diğer isimler.

Bilgisayar destekli programlar ne şekilde katkıda bulunur? CAT “Bilgisayar Destekli Tercüme” anlamına gelmektedir. Metinleri daha etkin biçimde tercüme etmemizi sağlayan bu araçlar temel olarak dört ana nedenle kullanılmaktadır:

•    Bir CAT aracı, tercümesi yapılacak olan metni kesitlere (cümleler) ayırır ve çeviri işleminin daha hızlı ve güvenilir olması için bu kesitleri en uygun biçimde çevirmene sunar. Trados ve MetaTexis gibi CAT araçlarında her bir kesit özel bir kutu içerisinde gösterilir ve tercüme edilen metin de kaynak metnin hemen altında ayrı bir kutucukta gösterilir.
•    Her bir kesitin tercümesi, kaynak metin ile birlikte kaydedilir. Kaynak metin ve tercümesi her zaman için çeviri birimi (translation unit) olarak ele alınacaktır. Bir çeviriyi kontrol etmek istediğinizde bu kesitlere istediğiniz şekilde geri dönüş yapabilirsiniz. Metin içerisinde gezinmek ya da düzeltme ya da gözden geçirme amacıyla herhangi bir kesite ulaşmayı sağlayan farklı fonksiyonlar mevcuttur.
•    CAT araçlarının temel görevi, çeviri birimlerini, çeviri hafızası denilen veri tabanlarında kaydetmektedir. Bu sayede kaydı gerçekleşen kesitler yeri geldiğinde yeniden kullanılabilecektir. CAT araçlarının “fuzzy search” gibi fonksiyonları sayesinde, kesitlerin birbirlerine hangi yüzdelerde benzerlik gösterdiklerine bakabilirsiniz. Bu tercümana hem zaman kazandırır hem de daha istikrarlı bir çeviri anlayışının benimsenmesini sağlar.
•    CAT araçlarının dördüncü özelliği ise terminoloji veritabanında otomatik sorgulama yapıp, arama sonuçlarının otomatik olarak gösterilmesi ya da yerine konmasıdır.

Çeviri işlemini daha kolay bir hale getiren ve verimliliği artıran CAT araçlarının yukarıda bahsi geçen temel özelliklerinin yanında, aşağıdaki bazı özellikleri de mevcuttur:

•    Metin arama araçları
•    İndeks ve Benzerlik araçları
•    Otomatik izleme aracı sayesinde kalite control işlemi
•    Tercüme işlemi hakkında bazı bilgiler veren istatistiksel araçlar
•    İçe ve Dışa aktarma araçları
•    Üretim sonrası araçlar (örn. Düzgün formatlama)
•    Eşleştirme Aracı. Çoğu tercüme CAT aracı olmaksızın gerçekleştirilir. Bu yüzden ileride referans olarak kullanılacak bir veri tabanı bulunmamaktadır. Çevirmenlerin bu metinleri çeviri hafızasına kaydetmeleri için CAT araçları TMs adı verilen özel bir araç sunar. Bunlara da “eşleştirme aracı” adı verilir.
•    İnternetten sorgulama yapabilecek araçlar

Simultane Tercüman Kimdir ?
Simultane tercüman- kelimelerden anlaşıldığı üzere- konuşmacının kullandığı cümleleri aralıksız biçimde tercüme eden kişidir. Simultane tercüme ardıl tercümenin tam zıttıdır çünkü ardıl tercüman konuşmada sırasını bekler ve konuşmacı ona tercümesi için zaman hakkı tanıyana dek tercüme işlemine geçmez.

Simultane tercüme, yaygın ama en zor tercüme biçimlerindendir. Çok az sayıda tercüman (tercüme için düşünecek zamanı üretebilme yetisine sahip) simultane tercüme yapabilir. Hatta her tercüman bu işi mükemmel bir düzeyde yapamaz.

Hangi zamanlarda gereklidir?
Organizasyonunuza katılan bir kişi bile konuşmacının ne dediğini anlamıyorsa, sizin bir simultane tercümana ihtiyacınız var demektir, çünkü konuşmacı farklı bir dilde konuşur ve konuşmaya belli aralıklarla ara vermeye fırsat olmaz.

Bazı örnekler…
•    Hissedarlarla İngilizce bir toplantı ayarlıyorsunuz fakat yönetim kurulunuzdan birçok üye,vekil, ve hissedar Türkçe konuşuyor. Dolayısıyla İngilizce’yi anlamakta zorluk çekiyor. İngilizce konuşan insanlar anlayabilsin diye siz soruların Türkçe sorulmasını istiyorsunuz. Bu durumda en iyi yol, bir tercüme kabini, bir ( ya da ihtiyaca göre daha fazla) simultane tercüman, tercüman(lar) için mikrofonlu ses sistemi, ve katılımcılar için kulaklık tedarik etmenizdir.

•    Diyelim ki bir araştırma ve pazarlama şirketisiniz. Türkiye’de bir takım görüşmeleriniz olacak. Ama İngilizce konuşan dış ilişkiler müşteri temsilciniz görüşmelerde başkalarının konuşmalarını dinlemek istiyor. Bu durumda bir ya da daha fazla simultane tercüman ve artı bir konuk için ekstra oda tahsis eder, bir kamera yerleştirir, toplantı odasına en az bir mikrofon koyar, ve tercüman için kulaklık takımı içeren diğer odaya bağlantılı ses/video sistemi  yerleştirirsiniz.

•    Türk konuşmacılarla bir sempozyum düzenleyeceksiniz fakat İngilizce konuşan davetlileriniz de var. Bu durumda bir ya da daha fazla simultane tercümanla beraber fısıltı ya da kılavuz ses sistemi denilen bir sistem kiralarsınız (mikrofon, kızılötesi alıcı ve kulaklık seti).

•    Hukuk firmanızda İngilizce konuşmakta olan bir müşteriniz bir Türk şirketine dava açıyor. Siz de bir ya da daha fazla simultane tercüman kiralar ve yargı aşamasında tercüme işlerini tedarik edersiniz.

•    Hem İngilizce hem Türkçe konuşan davetlilerin olduğu bir konferans düzenliyorsunuz. Her iki dilde de konuşma ve müzakere gerçekleştirilecek.  Siz bir tercüme kabini, mikrofon, kulaklık ve simultane tercümanlarla beraber bir salon ya da konferans merkezi ayarlarsınız.

Ne kadar tercümana ihtiyacım var?
Örneklerde sık sık birden fazla tercüman kiralamak üzerine ifadeler gördünüz. Dolayısıyla şu soruyu sorabilirsiniz: Bir ya da birden fazla tercümana ihtiyacım olduğunu nasıl anlayacağım? Cevabı bulabilmek için, bir simultane tercümanın nasıl çalıştığını bilmeniz gereklidir. Simultane tercüme, az sayıda tercümanın üstesinden gelebildiği çok karmaşık bir süreçtir. Konuşmacı ara ya da mola vermeden sürekli konuşuyor. Konuşması süreklilik halinde. Bundan dolayı tercüman konuşma esnasında şu adımları izler:

•    Konuşmacının ne dediğini dinlemek.
•    Kafasında çevirmek
•    Tercümeyi mikrofona aktarmak
•    (ve en zor kısım) tercüme ederken karşı tarafın ne dediğini dinlemek.

Bu uygulamalar mucizevi bir zihin gerektirir. Nedeni, bu işin aşırı derecede zahmetli ve karışık bir yapıda olmasıdır. Bir başka neden de, inanılmaz derecede bir konsantrasyon gerektirmesidir. Çok sonraları bu durum tercümanı yormaya başlar ve tercüman konsantrasyonunu kaybeder, bu da dolayısıyla performansını etkiler. Kısa bir süre sonra da gerisini siz hayal edin. Bu sorun için çözümler vardır elbette: bazı kurumlar konuşma aralarında görsel sunular olmasından dolayı konuşmaya belli aralıklar verme fırsatı sunar.

Bu durumda tercümanın yetişememesi neredeyse imkansızdır.  Ama konuşma ara vermeden seyrinde giderse, bir süre sonra tercümanın yorulması kaçınılmazdır. Böyle bir durumda birden fazla tercüman kiralamak gereklidir. Böylece işlerini dönüşümlü yaparlar. Ya da günün farklı bölümlerinde değişik tercümanlarla çalışırsınız. Bu da sizin yaratıcılığınıza kalmış. Ne yaparsanız yapın, tercümanın yorgunluk probleminde bir çözüme ihtiyaç duyulduğunu gözardı etmeyin. Çünkü, tercüman yorgun olduğunda konsantrasyon kaybı yaşayacaktır. Bu da tercüme kalitesinde düşüşle sonuçlanacaktır.

Tabi ki tercüman kiralamak pahalı bir iştir. Fakat öyle ya da böyle bu işe para harcayacaksanız neden tercümelerinizin kaliteli olduğundan kesin bir şekilde emin olmak istemeyesiniz? Yorgun bir tercüman görevini iyi bir şekilde yerine getiremez. Dahası eğer bir büro ya da tercüman görevin bir tercüman için çok fazla olduğunu öne sürerse ve siz de artı bir tercüman için para ödemek istemezseniz, sahip olduğunuz projenin reddedilme olasılığı içten bile değildir.

tercume.com sizlere güvenilir ve kaliteli simultane tercüme hizmeti sunar. Bizi tercih ettiğiniz takdirde konferans ve organizasyonlarınız prüzsüz şekilde gerçekleştirilir. Sizlerde yüzlerce kamu kurum ve kuruluşu ile bir çok özel firmanın tercihi tercume.com kalitesini simultane çeviri ile birlikte yaşayın.

Simultane çeviri alanındaki referanslarımız için bizimle 0312-428-0484 numaralı telefondan irtibata geçebilirsiniz.